Pedagogisch beleid
Inhoudsopgave
1. Inleiding
Sinds augustus 2009, is peuteropvang Calimero gehuisvest in de Multi Functionele Accomodatie 't Hart te Ewijk. Samen met verschillende organisaties zoals o.a. basisschool de Reuzepas, het consultatiebureau, de bibliotheek, stichting perspectie, buitenschoolse opvang en kinderopvang, vormen wij voor het dorp Ewijk een scala aan mogelijkheden.
Calimero is een VVE peuteropvang, het doel van deze regeling is het creeren van een doorgaande ontwikkelingslijn. Wij bieden de peuters een veilige omgeveving waarin het kind zichzelf mag zijn, onder professionele leiding, die zorgt voor duidelijkheid, regelmaat en structuur. Dit doen we vanuit een pedagogische visie en volgens een pedagogisch beleidsplan, dat dient als leidraad in ons dagelijks werk. In dit beliedsplan wordt de algemene werkwijze van peuteropvang Calimero beschreven.
2. Doelstelling
Het primaire doel van peuteropvang Calimero in het bieden van spel- en contactmogelijkheden aan kinderen van twee jaar tot vier jaar met andere leeftijdsgenoten.
De peuteropvang biedt het kind, middels allerlei vormen van spel, ontspanning en contacten met kinderen en volwassenen, ontplooiingmogelijkheden die zijn aangepast aan de leeftijd van het kind.
Het secundaire doel is het bieden van contactmogelijkheden tussen ouders onderling o.a. door het organiseren van ouderavonden. Dit om ervaringen en kennis over opvoeding met elkaar te kunnen uitwisselen. Ook zijn deze bijeenkomsten voor nieuwkomers in het dorp misschien een eerste aanzet tot het opbouwen van contacten in het dorp.
Peuteropvang Calimero voorziet in de behoefte van het kind aan veiligheid en geborgenheid door hen samen te brengen in groepsverband en te laten spelen onder deskundige leiding. De kinderen moeten zichzelf kunnen zijn in een voor hen veilige, vertrouwde omgeving, om van daaruit te kunnen komen tot ontwikkeling.
De aandachtsvelden t.a.v. de ontwikkelingsmogelijkheden zijn:
- sociale en emotionele ontwikkeling
- motorische ontwikkeling
- cognitieve ontwikkeling
- creatieve aspecten
- taal-spraak ontwikkeling
De ontwikkeling van de peuter
De peuterleeftijd is een periode in de ontwikkeling van het jonge kind, die gekenmerkt wordt door omgevingsdrang. Het kind wil de dingen in zijn of haar omgeving leren kennen en begrijpen.
Dit gebeurt op deze leeftijd met de totaliteit van het hele wezen met alle zintuigen. Het spreekt bijna vanzelf dat het kind op deze leeftijd een zo groot mogelijke keuze moet kunnen maken uit verschillend "materiaal". Het kunnen en mogen spelen in een aan deze ontwikkelingsfase aangepaste omgeving is van nauwelijks te onderschatten belang voor de ontplooiing van het jonge kind.
De doelstelling van peuteropvang Calimero vindt zijn weerslag in de activiteiten die georganiseerd worden. Voor de kinderen betekent dit dat ze minimaal twee keer per week spelen met een groep leeftijdsgenootjes onder leiding van deskundigen pedagogisch medewerk(st)ers die veel aandacht aan de kinderen besteden en een warme sfeer scheppen waarin de peuters zich fijn voelen.
Halverwege de ochtend is een rustpunt als de peuters in de kring samen iets eten en drinken. De ochtenden en middagen hebben een bepaalde structuur waarin activiteiten methodisch worden aangeboden. Om duidelijk te maken hoe de ontwikkeling van jonge kinderen in de speelzaal gestalte krijgt worden de verschillende aspecten van die ontwikkeling hier nader toegelicht.
Sociale en emotionele ontwikkeling
De peuteropvang biedt meer dan thuis een situatie om regelmatig contact te hebben met andere kinderen van dezelfde leeftijd en met andere volwassenen. Het kind leert wat het zelf waard is en leert bovendien omgaan met anderen, in prettige en minder prettige momenten.De sociale ontwikkeling wordt alleen bevorderd als het kind zich veilig voelt. Het kind moet door de ouder en de leidster in de nieuwe omgeving begeleid worden tot het zich duidelijk op zijn/haar gemak voelt. Hier wordt vooral in de beginfase extra aandacht aan geschonken. (zie bijlage wenbeleid) Door het contact met andere kinderen leert het kind de ander ontdekken in het anders zijn, echter pas dan wanneer hij/zij de vrijheid krijgt zichzelf te zijn.
Om elkaar te ontdekken is het enorm belangrijk de kinderen tot op zekere hoogt vrij te laten zijn in hun eigen gedragingen, hun eigen uitingen van verschillende emoties (lief-, verdrietig-, agressief-, boos zijn).
Evenals een uiting van vriendschap tussen twee kinderen, moet een conflict tussen twee kinderen ook mogelijk zijn. Wanneer we, als pedagogisch medewerk(st)ers, een kind laten proberen in een conflict zelf tot een oplossing te komen, geven we het de kans vertrouwen te krijgen in zijn eigen kunnen.
Eveneens is een groepsactiviteit van "iets drinken en eten" ook erg belangrijk voor de sociale ontwikkeling.
Even een moment van rust, met z'n allen gezellig iwat eten en drinken, vertellen, evt. wat zingen, extra aandacht voor bijzondere gebeurtenis zoals een geboorte of een verjaardag. Op zo'n moment merken de kinderen elkaars aanwezigheid beter op en worden er weer nieuwe contacten gelegd. Bij Calimero is professionele begeleiding aanwezig, dit zal ook zeker de sociale ontwikkeling bevorderen. Per groep zijn er twee betaalde en opgeleide pedagogisch medewerk(st)ers aanwezig.
Motorische ontwikkeling
De peuter die nog maar net heeft leren lopen is voortdurend bezig zijn spieren te ontwikkelen en te beheersen. In de peuteropvang is meer ruimte dan soms thuis het geval is om te hollen, te springen en te klimmen. Onder de bewegingsmogelijkheden verstaan we:
De grove motoriek
Hieronder vallen alle spelletjes die betrekking hebben op eigen beweging: dribbelen, dragen, springen, klimmen, glijden, overal op en onderdoor kruipen, met grote en kleine ballen rollen en hollen, sjouwen, duwen, fietsen etc. Hierdoor krijgen kinderen meer lichaamsbeheersing, inzicht in afstand, ruimte, verhouding en met name bij het spel buiten krijgt het kind de kans z'n overtollige energie kwijt te raken.
De fijne motoriek
Ook hieraan wordt aandacht geschonken. De rust om met fijnere spieroefeningen als bijv. insteekmozaïek, kralen rijgen, blokkenspel, knippen en plakken, bezig te zijn is minder aanwezig als er op een ander moment geen tijd of ruimte wordt gegeven om te rennen en te springen.
Cognitieve ontwikkeling
Hieronder wordt verstaan het opdoen van kennis. In de peuteropvang heeft het leermoment in elke spelvorm aandacht. Het duidelijkst zichtbaar wordt dit gemaakt in het spel rond de thema's met puzzels en lotto's.
Creatieve aspecten
Het heerlijk laten aanrommelen met water, droog en nat zand, klei, (vinger)verf, plaksel, alle soorten papier en kosteloos materiaal.
Het voelen hoe alles anders aanvoelt. Het vrij ontdekken van al deze materialen, zonder op een eindproduct uit te zijn, zonder echt iets te hoeven maken, is van het allergrootste belang voor de grondslag van het scheppend bezig zijn, de zogenaamde creativiteit op oudere leeftijd. Creativiteit in het spel. De leiding van de peuteropvang zorgt voor de aanwezigheid en een bepaalde opstelling van het materiaal zoals poppenhoek bouwhoek,zand/watertafel. Het belangrijkste hierin is verder dat het initiatief van het kind uitgaat, zodat het zijn/haar eigen fantasie ofwel rollenspel kan spelen. De pedagogisch medewerk(st)er kan eventueel een sturende hand bieden wanneer een bepaald spel storend is voor de andere kinderen ofwel stimuleren tot deelname aan een spel.
Taalontwikkeling en spreekvaardigheid
De ontwikkeling van het spreken kan bij een kind, dat hierin nogal laat is, gemakkelijker op gang komen in de groep, dan wanneer het kind in zijn eigen omgeving blijft. Het gesprek van de kinderen met elkaar maar ook met andere volwassenen is erg belangrijk, ook voor de latere taalontwikkeling. Daarom hebben we bij de invulling van ieder dagdeel, tijd ingeruimd voor taal. Er wordt dan aan de slag gegaan met het voorlezen van een prentenboek en/of een verteltafel; liedjes en beweegspelletjes rondom een thema: etc, etc. Er wordt gwerkt met herhaling waarbij hetzelfde boek, tafel en/of thema gedurende meerdere weken aan de orde komt. Dit om zoo ook onze jongste peuters nieuwsgierig te maken. Voor de oudste peuters bereiden wij deze activiteiten nog iets verder uit om zo ook hen te prikkelen. Ons doel hierbij is om ieder kind op zij/haar niveau uit te nodigen tot taal en zo de taalvaardigheid te vergroten.
Peutervolgsysteem en overdrachtformulier
Vanaf 1 januari 2004 wordt van alle peuters een peutervolgsysteem bij gehouden. Op deze manier wordt de ontwikkeling en individuele ontplooiing nauwlettend gevolgd: Het systeem bestaat uit een observatielijst met 3 verschillende observatie momenten;
- een aantal weken na binnenkomst peuter
- wanneer het kind 3 jaar is
- en aan het eind van de opvangperiode bij ongeveer 3 jaar en 9 maanden.
Aansluitend aan dit volgsysteem wordt er een overdrachtformulier opgemaakt en dit wordt samen met de ouders doorgesproken en naar de basisschool gestuurd. deze registratie is puur om de ontwikkeling van alle kinderen te bewaken en waar zo nodig te stimuleren.
Integratie
Ook kinderen met een handicap zijn welkom bij Calimero, mits echter duidelijk is dat de plaatsing ten goede komt aan de ontwikkeling van het betreffende kind. En dat hij/zij niet zoveel extra zorg, begeleiding of aandacht behoeft dat sdit ten koste gaan van de andere kinderen in de groep.
De pedagogisch medewerk(st)ers
De pedagogisch medewerk(st)ers van de peuteropvang maakt deel uit van de driehoeksrelatie peuter-ouder-pedagogisch medewerk(st)er, zowel wat betreft opvang als opvoedkundige ondersteuning. De pedagogisch medewerk(st)er reikt kinderen middelen aan om zich te ontwikkelen. In de visie en grondhouding van de pedagogisch medewerk(st)ers zal sprake moeten zijn van beroepsmatige en persoonlijke betrokkenheid met het kind.
Bovendien zal ze open moeten staan voor verschillende sociale, culturele en godsdienstige achtergronden van het kind. De pedagogisch medewerk(st)ers gaan planmatig te werk, de taakuitvoering verloopt min of meer volgens een vast patroon dat de kinderen structuur biedt.
Haar taken liggen o.a. op het gebied van:
- Aanbod van activiteiten afgestemd op de fase van ontwikkeling van het kind.
- Kinderen helpen bij het ontdekken en verkennen van de dagelijkse omgeving (wereldoriëntatie)
- Stimuleren tot zelfstandig gedrag.
- Signaleren van problemen en ontwikkelingsstoornissen. Deze bespreken met de ouders en in samenspraak met de ouders evt. inschakelen van hulpverleningsinstanties.
- Ondersteuning van ouders met betrekking tot hun peuter.
- Zowel leuke als minder leuke ervaringen met het kind overbrengen naar de ouders.
- Problemen signaleren die zich voordoen binnen de relatie:
pedagogisch medewerk(st)er - kind
pedagogisch medewerk(st)er - ouder
Kind - groep
En trachten deze bespreekbaar te maken met betreffende ouder(s) om tot een structurele oplossing van het probleem te komen.
Goed voorbereid naar de peuterspeelzaal
Een goed voorbereiding is belangrijk. Het is fijn als een kind en de ouder van tevoren al een beetje weet wat hen te wachten staat. Daarom is het van belang om een kennismaking/intake gesprek te hebben met peuter en ouders. Tijdens dit bezoek aan Calimero van + 30 minuten, wordt er informatie uitgewisseld bijv. over bepaalde gewoonten van het kind, zijn/haar gezondheid, zindelijkheid enz. en over de gang van zaken op de opvang. Wij stellen het op prijs, bijzonderheden over de peuter te vernemen die in het belang zijn van de ontwikkeling. Er is voor alle ouders ten alle tijden de mogelijkheid een tussentijds gesprek aan te vragen of een ochtend/middag mee te draaien.
Dagindeling
Om 8.45 uur tot 9.00 uur of 13.00 uur itot 13.15 uur
Inloop
De bedoeling is dat de ouder samen met de peuter aan tafel, met het aangeboden speelgoed (bijv. puzzel, nopper, klei) speelt, om het afscheid daarna zo soepel mogelijk te laten verlopen. Na het afscheid van 9.00 tot 9.45 uur of 13.00 tot 13.45 uur mogen de peuters Vrij spelen
Vrij spelen
Dit samenspel is belangrijk voor de sociale ontwikkeling. (samen spelen samen delen)
Knutselen
Wij bieden de peuters de gelegenheid om samen te knutselen, naar aanleiding van een thema, of om voor papa, mama broertjes of zusjes een knutselwerkje te maken. (Fijne motoriek). Hierna ruimen we samen op
Eten en drinken
Ongeveer 10.00 uur of 14.00 uur gaan we aan tafel, om de van thuis meegenomen lekkernijen op te peuzelen. (sociale contacten). Na het eten ruimen wij de spullen en de tasjes weer op.
Voorlezen: (taalstimulans)
Om 10.15 uur of 14.15 uur leest de leidster een boekje voor. Om daarna hun stoeltje te pakken voor de kring.
Fietsen
Om 10.30 uur of 14.30 uur spelen we, als het weer het toelaat buiten, en bij slacht weer spelen we op de gang. (grove motoriek).
Kring
Om ongeveer 11.15 uur of 15.00 uur maken wij samen een kringetje, hierin zingen we samen liedjes of leren wij de peuters versjes of doen we een andere kringactiviteit (taalstimulans). Om 11.45 uur of 15.30 uur sluiten wij de ochtend/middag af met het versje van de olifant en gaan de peuters na een fijne speelochten/middag weer naar huis.
Wenbeleid
Het wennen van de peuter op de peuteropvang.
Binnenkort komt uw peuter voor het eerst op de peuteropvang.
Onderstaand geven wij u richtlijnen om het afscheid van uw peuter op de peuteropvang zo soepel mogelijk te laten verlopen.
Goed afscheid nemen van je peuter.
Voor je peuter is elk afscheid een beetje groeien.
Afscheid is een moment waarop hij leert dat hij het even zonder jou moet doen.
Als hij na een paar keer afscheid nemen op de peuteropvang, weet dat hij een leuke speeldag in het verschiet heeft (en jou straks weer zal zien) zal hij minder moeite hebben om je los te laten.
Hoe neem je in de praktijk goed afscheid?
KORT HOUDEN:
Houd het afscheidsmoment kort, maar neem wel de tijd om je peuter samen met jou aan de omgeving te wennen. Dat betekent dat je ook even gaat zitten, een puzzeltje maakt.
Al is het maar 5 minuten. Meestal laat je peuter al na een paar minuten zijn ogen rond gaan en ontdekt een speeltje of een vriendje. Zeg vervolgens dat je weggaat en neem duidelijk afscheid (kusje, even zwaaien). Ga nooit stiekem weg!
Ongemerkt weggaan, hoe goed bedoeld ook, kan het vertrouwen schaden.
Huilt de peuter bij het afscheid, geef hem dan over aan de pedagogisch medewerk(st)er. Hoe langer je blijft, des te langer de peuter uit zijn doen is.
Het is heel vervelend om afscheid te nemen van een huilende peuter, zo'n beeld blijft je de hele dag bij, terwijl je peuter meestal na enkele minuten vrolijk speelt.
Wanneer je ongerust bent, kun je altijd bellen naar de peuteropvang.
Veel ouders vinden het moeilijk hun peuter voor de eerste keer op de peuteropvang achter te laten. Zeker als je peuter staat te huilen, zou je het er bijna om laten.
Het is echter maar een moment, en juist door afscheid nemen en elkaar daarna weer te zien, groeit het vertrouwen van je peuter in jou en in zichzelf.
Wanneer de peuter bij het afscheid nemen verdrietig is wordt hij getroost door een van de pedagogisch medewerk(st)ers.
Zij wijst de ouder erop dat het meestal maar even duurt. Samen met de pedagogisch medewerk(st)er gaat de peuter de ouder uitzwaaien. Daarna gaat ze samen met deze peuter een puzzel maken ofsamen spelen.
Indien de pedagogisch medewerk(st)ers er niet in slaagt de peuter te troosten, zal zij contact opnemen met ouder.
Als de peuter na ongeveer 4 of 6 dagdelen nog geen plezier beleeft aan de peuteropvangbezoeken wordt in overleg besloten of de ouder enkele dagdelen wil meedraaien en/of met de opvang tijdelijk wil stoppen.
5. Jaarprogramma
De pedagogisch medewerk(st)ers besteden extra aandacht aan de volgende festiviteiten:
- Carnaval
- Pasen
- Moederdag / Vaderdag
- Thema peuterfeest week
- Dierendag
- Sinterklaas
- Jaargetijden
Team en oudercommissie, Calimero